การฟอกสีฟันทำลายเคลือบฟันจริงหรือไม่ และผลิตภัณฑ์ฟอกสีฟันที่ใช้เองให้ผลเหมือนการฟอกที่คลินิกหรือเปล่า มาทำความเข้าใจ 5 ความเชื่อที่พบบ่อยก่อนตัดสินใจฟอกสีฟัน
1. ฟอกสีฟันทำให้ฟันบางลง
ความจริง: การฟอกสีฟันภายใต้การดูแลของทันตแพทย์ไม่ได้ทำให้เนื้อฟันบางลงโดยตรง สารฟอกสีฟันทำหน้าที่แตกตัวและลดเม็ดสีที่สะสมอยู่ในเนื้อฟัน โดยทันตแพทย์จะเลือกชนิดและความเข้มข้นของสารให้เหมาะกับสภาพช่องปากของแต่ละคน
อย่างไรก็ตาม การใช้ผลิตภัณฑ์ที่ไม่ได้มาตรฐาน ใช้สารเข้มข้นเกินไป หรือใช้งานบ่อยกว่าคำแนะนำ อาจทำให้เกิดอาการระคายเคืองเหงือกและเสียวฟันได้ จึงไม่ควรซื้อสารฟอกสีฟันที่ไม่ทราบแหล่งที่มาใช้งานเอง
2. ฟอกสีฟันที่บ้านได้ผลเท่ากับที่คลินิก
ความจริง: ผลลัพธ์ขึ้นอยู่กับชนิดของผลิตภัณฑ์ ความเข้มข้นของสาร ระยะเวลาที่ใช้ และสาเหตุของสีฟัน ผลิตภัณฑ์ที่จำหน่ายทั่วไปมักมีความเข้มข้นต่ำกว่า จึงอาจต้องใช้เวลาต่อเนื่องและให้ผลแตกต่างจากการฟอกสีฟันโดยทันตแพทย์
การฟอกสีฟันที่คลินิกมีข้อดีตรงที่ทันตแพทย์สามารถตรวจสุขภาพช่องปากก่อนทำ ป้องกันเหงือกและเนื้อเยื่อโดยรอบ รวมถึงควบคุมปริมาณสารฟอกสีฟันได้อย่างเหมาะสม ส่วนการฟอกที่บ้านด้วยถาดฟอกเฉพาะบุคคลควรทำตามแผนที่ทันตแพทย์กำหนด
3. ผลฟอกสีฟันอยู่ได้ตลอดไป
ความจริง: ผลของการฟอกสีฟันไม่ถาวร เนื่องจากสีฟันสามารถกลับมาเข้มขึ้นตามธรรมชาติ อายุ และพฤติกรรมการบริโภค โดยเฉพาะการดื่มกาแฟ ชา ไวน์แดง น้ำอัดลมสีเข้ม หรือการสูบบุหรี่
ระยะเวลาที่ฟันคงความขาวแตกต่างกันในแต่ละบุคคล การแปรงฟันอย่างเหมาะสม ลดอาหารและเครื่องดื่มที่ทำให้เกิดคราบ รวมถึงเข้ารับการขูดหินปูนและตรวจสุขภาพช่องปากตามกำหนด จะช่วยรักษาผลลัพธ์ได้นานขึ้น
4. ฟอกสีฟันต้องเจ็บมาก
ความจริง: โดยทั่วไปการฟอกสีฟันไม่ควรทำให้เกิดอาการเจ็บรุนแรง แต่บางคนอาจมีอาการเสียวฟันหรือระคายเคืองเหงือกชั่วคราว โดยเฉพาะผู้ที่มีภาวะเสียวฟันอยู่ก่อน มีเหงือกร่น ฟันสึก หรือมีรอยร้าวบริเวณผิวฟัน
ทันตแพทย์สามารถปรับความเข้มข้นของสาร ลดระยะเวลาการฟอก หรือแนะนำผลิตภัณฑ์ลดอาการเสียวฟันให้เหมาะกับผู้รับบริการแต่ละรายได้ หากมีอาการผิดปกติหรือเสียวฟันต่อเนื่องควรแจ้งทันตแพทย์ทันที
5. ทุกคนสามารถฟอกสีฟันได้
ความจริง: ไม่ใช่ทุกคนที่เหมาะกับการฟอกสีฟันทันที ผู้ที่มีฟันผุ เหงือกอักเสบ เหงือกร่น ฟันแตกร้าว หรือมีอาการเสียวฟันมาก ควรรักษาปัญหาสุขภาพช่องปากก่อนเริ่มฟอกสีฟัน
นอกจากนี้ สารฟอกสีฟันไม่สามารถเปลี่ยนสีของวัสดุอุดฟัน ครอบฟัน วีเนียร์ หรือฟันปลอมได้ หากบริเวณฟันหน้ามีวัสดุบูรณะอยู่ สีหลังฟอกอาจไม่สม่ำเสมอกับฟันธรรมชาติ จึงควรให้ทันตแพทย์วางแผนลำดับการรักษาก่อน
ควรตรวจสุขภาพช่องปากก่อนฟอกสีฟัน
ก่อนฟอกสีฟันควรตรวจหาสาเหตุของสีฟัน เนื่องจากคราบสีบางชนิดอาจแก้ไขได้ด้วยการขูดหินปูนและขัดฟัน ขณะที่ฟันซึ่งเปลี่ยนสีจากอุบัติเหตุ การรักษารากฟัน หรือความผิดปกติภายในเนื้อฟัน อาจต้องใช้แนวทางอื่นร่วมด้วย
การประเมินโดยทันตแพทย์จะช่วยเลือกวิธีฟอกสีฟันที่เหมาะสม ลดความเสี่ยงจากอาการเสียวฟัน และช่วยให้ได้ผลลัพธ์ที่สอดคล้องกับสภาพฟันจริงของแต่ละคน


